By JTA Editorial Team | Updated: 2025

เป็นกรรมการบริษัทเสี่ยงคุกจริงไหม? เปิดคัมภีร์หน้าที่และความรับผิดที่กฎหมายกำหนด

ตำแหน่งที่มาพร้อมอำนาจและความเสี่ยง หากคุณบริหารงานผิดพลาด หรือขาดความระมัดระวัง กฎหมายจะเอาผิดคุณได้ถึงระดับไหน?

เป็นกรรมการบริษัทเสี่ยงคุกจริงไหม

หลายคนคิดว่าการมีชื่อเป็น กรรมการบริษัท คือความเท่ คือความสำเร็จ

แต่ในทางกฎหมาย กรรมการเปรียบเสมือน ผู้ได้รับความไว้วางใจ ให้ดูแลทรัพย์สินของคนอื่น (ผู้ถือหุ้น) ดังนั้น กฎหมายแพ่งและพาณิชย์จึงกำหนดมาตรฐานไว้สูงมากค่ะ

หากกรรมการบริหารงานโดยประมาท หรือหาผลประโยชน์เข้าตัว จนบริษัทเสียหาย คุณอาจถูกฟ้องร้องให้ชดใช้ค่าเสียหายด้วยทรัพย์สินส่วนตัว หรือถึงขั้นโดนคดีอาญาได้เลยค่ะ!

📌 กฎเหล็ก 4 ข้อที่กรรมการต้องยึดถือ

1. หน้าที่ความระมัดระวัง:

    • ต้องตัดสินใจทางธุรกิจด้วยความรอบคอบ เยี่ยงนักธุรกิจผู้มีความระมัดระวังพึงกระทำ ไม่ใช่ทำไปส่งๆ

2. หน้าที่ความซื่อสัตย์สุจริต:

    • ต้องทำเพื่อประโยชน์สูงสุดของบริษัท ห้าม ฮั้วประมูล, ห้าม รับสินบน, ห้ามแย่งลูกค้าบริษัทไปทำเอง

3. หน้าที่ปฏิบัติตามกฎหมาย:

    • ต้องดูแลให้บริษัททำตามกฎหมาย (จ่ายภาษี, ส่งงบการเงิน, จ่ายประกันสังคม) ห้ามอ้างว่าไม่รู้กฎหมาย

4. หน้าที่เปิดเผยข้อมูล:

    • หากกรรมการมี ส่วนได้เสีย ในดีลไหน (เช่น บริษัทจะซื้อที่ดินของภรรยากรรมการ) ต้องแจ้งให้ที่ประชุมทราบและงดออกเสียง

⚠️ ความรับผิดทางแพ่ง (Civil Liability)

  • โดนฟ้องเรียกค่าเสียหาย: หากบริษัทขาดทุนเพราะกรรมการทุจริต หรือประมาทเลินเล่อร้ายแรง ผู้ถือหุ้นสามารถฟ้องให้กรรมการ ควักเงินส่วนตัว”ชดใช้คืนบริษัทได้

🚨 ความรับผิดทางอาญา (Criminal Liability)

  • โทษจำคุก/ปรับ: ในกรณีที่มีเจตนาทุจริตชัดเจน เช่น
    • ยักยอกเงินบริษัท
    • แต่งบัญชีเท็จ / ยื่นงบการเงินเท็จ
    • ขายของบริษัทในราคาต่ำกว่าทุนให้พวกพ้อง

💡 JTA Pro Tip: เป็นกรรมการอย่างไรให้ปลอดภัย?

สิ่งที่จะช่วยชีวิตกรรมการได้ดีที่สุดคือ รายงานการประชุม ค่ะ

ทุกครั้งที่มีการตัดสินใจเรื่องสำคัญ ต้องจดบันทึกให้ชัดเจนว่า ทำไมเราถึงตัดสินใจแบบนั้น? และมีข้อมูลรองรับครบถ้วน หากวันหน้าบริษัทขาดทุน เราสามารถนำเอกสารนี้มายืนยันได้ว่า เราทำดีที่สุดแล้วในสถานการณ์ตอนนั้น (Business Judgment Rule) ซึ่งจะช่วยให้รอดพ้นจากความรับผิดได้ค่ะ