By JTA Editorial Team | Updated: 2025

ใบหุ้นหาย เท่ากับไม่ได้เป็นเจ้าของบริษัท? เปิด ความสำคัญ ของ ใบหุ้น และ สมุดทะเบียน ที่คุณอาจมองข้าม

หนังสือรับรองบริษัท (DBD) ไม่ใช่หลักฐานยืนยันความเป็นเจ้าของที่ดีที่สุด!

แล้วอะไรคือสิ่งยืนยันว่าคุณคือผู้ถือหุ้นตัวจริง? มาเช็คความถูกต้องของเอกสารสำคัญนี้กัน

ความสำคัญของ ใบหุ้น

ถ้าถามว่า “เอาอะไรมาพิสูจน์ว่าคุณเป็นเจ้าของบริษัทนี้?”

ร้อยทั้งร้อยจะหยิบ หนังสือรับรองบริษัท หรือ บอจ.5 มาโชว์ แต่รู้ไหมคะว่า ในทางกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เอกสารที่ทรงพลังที่สุดในการยืนยันสิทธิ์ของคุณไม่ใช่สิ่งที่ยื่นให้กรมพัฒน์ฯ แต่มันคือเอกสารภายใน 2 อย่างนี้ค่ะ :

  1. ใบหุ้น
  2. สมุดทะเบียนผู้ถือหุ้น

ถ้าบริษัทไหนทำหาย หรือไม่เคยทำขึ้นมาเลย ระวังจะมีปัญหาใหญ่ตอน ขายหุ้น หรือ แตกหักกับหุ้นส่วน นะคะ

1. ใบหุ้น

  • เปรียบเหมือน: โฉนดที่ดิน
  • คืออะไร: เอกสารที่บริษัทออกให้ผู้ถือหุ้นแต่ละคน เพื่อยืนยันว่า “ฉันถือหุ้นอยู่กี่หุ้น? เลขหมายอะไร? จ่ายเงินครบหรือยัง?”
  • สำคัญตอนไหน:
    • ตอนจะ โอนหุ้น/ขายหุ้น: กฎหมายบังคับว่าการโอนหุ้นต้องทำเป็นหนังสือและ สลักหลังใบหุ้น เสมอ ไม่อย่างนั้นการโอนเป็นโมฆะ!
    • ตอน กู้แบงค์/ขอวีซ่: ธนาคารหรือสถานทูตบางแห่งขอดูตัวจริง

2. สมุดทะเบียนผู้ถือหุ้น (Shareholder Register)

  • เปรียบเหมือน: สารบัญที่ดิน (ระวาง) ที่สำนักงานที่ดิน
  • คืออะไร: สมุดเล่มใหญ่ที่เก็บไว้ที่บริษัท บันทึกประวัติว่าใครเข้ามาถือหุ้นเมื่อไหร่ โอนไปให้ใคร เลิกถือเมื่อไหร่
  • สำคัญตอนไหน:
    • ข้อสันนิษฐานของกฎหมาย: กฎหมายบอกว่า “ให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่า ผู้ที่มีชื่อในสมุดทะเบียน คือผู้ถือหุ้น”
    • ดังนั้น ต่อให้คุณถือใบหุ้นอยู่ แต่ชื่อในสมุดทะเบียนโดนลบออก คุณก็อาจจะเหนื่อยต้องไปฟ้องร้องพิสูจน์สิทธิ์กันยาวๆ ค่ะ
เอกสาร เก็บที่ไหน? ใช้เมื่อไหร่?
ใบหุ้น อยู่กับ "ตัวผู้ถือหุ้น" (คนละใบ) ใช้ยืนยันสิทธิ์, ใช้ตอนขายหุ้น, ใช้ค้ำประกัน
สมุดทะเบียน อยู่ที่ "สำนักงานใหญ่บริษัท" ใช้ตรวจสอบประวัติการโอนหุ้นทั้งหมด
บอจ.5 อยู่ที่ "กรมพัฒนาธุรกิจฯ" (DBD) ใช้ยื่นราชการ, ใช้แสดงต่อบุคคลภายนอก

💡  JTA Pro Tip: ไม่เคยเห็นใบหุ้นเลย ต้องทำยังไง?

 

สำหรับลูกค้า JTA เราดูแลเรื่องนี้ให้เป็นมาตรฐานค่ะ แต่ถ้าคุณจดทะเบียนมานานแล้วและไม่เคยได้รับใบหุ้นเลย:

  1. ติดต่อสำนักงานบัญชีด่วน: ให้เขาจัดทำใบหุ้นย้อนหลังให้ถูกต้อง และให้กรรมการเซ็นชื่อประทับตรา
  2. อัปเดตสมุดทะเบียน: ตรวจสอบว่าชื่อ-นามสกุล และจำนวนหุ้นในสมุดทะเบียน ตรงกับ บอจ.5 ล่าสุดหรือไม่